Sicilië: route, steden en smaken

Sicilië is het grootste eiland in de Middellandse Zee en is het kruispunt van verschillende culturen: Grieks, Romeins, Arabisch en Normandisch, vaak binnen één straatbeeld. Daardoor is het een veelzijdige vakantiebestemming waar je in een week archeologische tempels en barokke stadjes kunt bezoeken, heerlijk op het strand kunt liggen en serieuze bergwandelingen kunt maken.

Begin in het westen bij Palermo: een stad die rauw en levendig is, met markten als Mercato di Ballarò en La Vucciria en een mix van kerken, paleizen en streetfood. Proef arancini en panelle. Van daaruit zijn uitstapjes naar Monreale of het strand bij Mondello eenvoudig.

Aan de oostkant ligt Catania, gebouwd met lavasteen en met een energie die past bij de nabijheid van de Etna. Een excursie naar de Etna is een hoogtepunt: je kunt met kabelbaan en gids naar hogere zones, of juist lager blijven en door oude lavavelden lopen. Combineer het met Taormina voor uitzicht en een klassiek Grieks theater, maar reken daar wel op drukte in het hoogseizoen.

Wie van barok houdt, zit goed in het zuidoosten: Noto, Modica en Ragusa liggen relatief dicht bij elkaar en zijn ideaal voor een roadtrip. In het zuiden vind je bovendien langere zandstranden en rustiger badplaatsen dan rond de grote steden.

Praktisch: huurauto’s geven vrijheid, maar rijden in stadscentra vraagt geduld; kies liever een verblijf met parkeren buiten het historische hart. Treinen verbinden de grote plaatsen, maar voor kleine dorpen ben je vaak op bussen aangewezen. Voor weer en sfeer zijn april–juni en september–oktober vaak het prettigst: warm, maar minder benauwd en minder druk. En neem cash mee voor markten en kleine bars, want niet overal werkt pinnen even soepel.

Voor een dosis oudheid is Vallei van de Tempels bij Agrigento een sterke stop: tempels liggen als een lint over een heuvelrug en zijn vooral mooi rond zonsondergang. In het zuidoosten combineer je dat met Siracusa en Ortigia voor pleinen, kustpromenades en compacte straatjes. Proef pasta alla Norma, caponata en begin de dag met granita en brioche. In juli en augustus helpt het om vroeg te starten en een middagrust te plannen.

Italiaanse caffè

Net als lekker eten is ook goede italie-koffiekoffie een essentieel onderdeel van het dagelijks leven van veel Italianen. Waar we in Nederland spreken over een bakkie of een kopje koffie, heb je in Italië te maken met prachtig klinkende namen als espresso, ristretto, cappuccino, caffè macchiato, latte macchiato en caffè lungo. Veel van deze namen zijn inmiddels ook in Nederland ingeburgerd. Steeds meer Nederlandse huishoudens hebben een espressomachine, en na de maaltijd drinkt men steeds vaker een cappuccino. Daaraan herkent een Italiaan direct een toerist, want cappuccino drink je in Italië ’s ochtends, niet na het eten. Een cappuccino is een ontbijtkoffie, en niet zelden drinkt een Italiaan hem met een croissant in plaats van een uitgebreid ontbijt.

Na elf uur ’s ochtends bestel je een espresso. In Italië noem je dat overigens geen espresso, maar gewoon un caffè. Om het nog verwarrender te maken: een gewone kop koffie zoals wij die kennen, komt het meest in de buurt van een caffè americano, een espresso aangelengd met heet water. Bij een caffè lungo laat de barista juist meer water door de koffie lopen, waardoor de espresso langer en minder sterk wordt. Italianen drinken deze varianten zelf weinig.

Venetië

Italië heeft een unieke stad italie-venetiebinnen zijn grenzen: Venetië. De stad is gebouwd op meer dan honderd eilandjes in een lagune, waardoor er geen auto’s rijden en een groot deel van het verkeer over de kanalen gaat. Het vele water in en rond Venetië geeft de stad een uniek uiterlijk dat je nergens anders ter wereld terugvindt. Er zijn wel meer steden met veel waterwegen, maar de sfeer van Venetië vind je daar niet.

Venetië is een prachtige stad met veel historische gebouwen, straten en pleinen. Eeuwenlang was de Republiek Venetië een van de machtigste handelsmogendheden van Europa, die een groot deel van de handel tussen Europa en het oosten in handen had. Tijdens de Vierde Kruistocht, in 1204, werd zelfs Constantinopel, het huidige Istanbul, ingenomen, waarbij Venetië een groot deel van de buit en verschillende gebieden in handen kreeg. Na de verovering van Constantinopel door de Ottomanen in 1453 en de ontdekking van de zeeroute naar Azië begon de macht van Venetië langzaam af te nemen. In 1797 kwam er met de inval van Napoleon een einde aan de republiek.

Hoe belangrijk Venetië vroeger was, is nog altijd te zien aan de paleizen langs het Canal Grande. Wie de motorboten en de toeristen wegdenkt, waant zich zo terug in de tijd. Venetië is niet voor niets een van de meest bezochte steden ter wereld. Velen willen de romantiek van de oude stad op het water beleven. Dat daar een flink prijskaartje aan hangt, neemt men graag voor lief. Wie in de drukke periodes een dagje komt, betaalt tegenwoordig bovendien een toegangsheffing.